10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال

جدیدترین گمانه‌زنی‌ها درباره هویت واقعی ساتوشی ناکاموتو که در مستند اخیر HBO مطرح شدند، نه اولین و نه آخرین مورد از ایده‌های پرطرفدار در دنیای کریپتوکارنسی هستند که نادرست و گمراه‌کننده از آب در می‌آیند. 

این صنعت شاهد نظریات و پیش‌بینی‌هایی بوده که دیر یا زود پوچ شده‌اند؛ از جستجوی بی‌پایان برای یافتن هویت ساتوشی ناکاموتو گرفته تا ایده غلطی که می‌گفت «گری گنسلر» برای صنعت کریپتو مفید خواهد بود!

در این مقاله می‌خواهیم 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال را مرور کنیم.

۱. پیتر تاد همان ساتوشی است 

اولین مورد از این 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال، درباره هویت واقعی ساتوشی ناکاموتو است. هر چند ماه یک‌بار، کسی ادعا می‌کند که مدرک قطعی درباره هویت ناکاموتو دارد یا حتی بدتر از آن، خود را خالق بیت کوین معرفی می‌کند. با این حال، بارها و بارها این ادعاها مورد بررسی دقیق قرار می‌گیرند و چیز جدیدی درباره این ماجرا آشکار نمی‌کنند. 

ما شاهد اسناد جعلی، امضاهای رمزنگاری‌شده‌ی نادرست‌تفسیر شده و تحلیل‌های زبانی بوده‌ایم که تلاش کرده‌اند رد ساتوشی را بزنند. اما همه این تلاش‌ها به خطا رفته‌اند. برخی معتقدند آژانس امنیت ملی آمریکا (NSA) همان ساتوشی است و بیت کوین را به‌عنوان تله‌ای برای مجرمان ایجاد کرده است، در حالی که دیگران افرادی مانند ایلان ماسک یا نویسنده «Snow Crash»، نیل استفنسون (Neal Stephenson) را معرفی می‌کنند. 

به عبارت دیگر، تقریباً هر کسی که در سال ۲۰۰۸ بیشتر از ۱۵ سال سن داشت و به اینترنت دسترسی داشت، می‌تواند ساتوشی باشد.

آخرین دور از این شایعات به لطف مستند اخیر شبکه HBO شکل گرفت که پیتر تاد (Peter Todd)، یکی از توسعه‌دهندگان بیت کوین را به‌عنوان خالق این ارز دیجیتال معرفی کرد. این مستند با استفاده از شواهد غیرمستقیم جالبی ساخته شده بود، اما کمتر کسی معتقد است که این مستند توانسته باشد راز هویت ساتوشی را روشن کند!

اثبات اینکه تاد همان ساتوشی نیست، آسان نیست؛ اما شواهد برای این باور که او ساتوشی است، چندان قانع‌کننده نیستند. 

پیش از این افشاگری HBO، شرط‌بندان در بازار Polymarket درباره اینکه HBO چه کسی را به‌عنوان ساتوشی معرفی خواهد کرد، گمانه‌زنی می‌کردند و از افرادی مانند لن ساسمن (Len Sassaman)، رمزنگار فقید، تا نیک زابو (Nick Szabo)، دانشمند رایانه، به‌عنوان گزینه‌های احتمالی نام می‌بردند.

در نهایت، HBO نام پیتر تاد را مطرح کرد که تاد هم گفت: خب اگر این طوریه من هم ساتوشی هستم و هم کریگ رایت (Craig Wright).

۲. دانش تخصصی «گری گنسلر» برای صنعت کریپتو خوب است 

گری گنسلر (Gary Gensler)، که زمانی توسط جامعه کریپتو به‌عنوان یک نقطه امید دیده می‌شد، در تاریخ ۱۷ آوریل ۲۰۲۱ به‌عنوان رئیس کمیسیون بورس و اوراق بهادار ایالات متحده (SEC) منصوب شد.

انتخاب گنسلر ابتدا با شور و شوق مواجه شد، زیرا فعالان صنعت کریپتو باور داشتند که حضور یک استاد بلاک چین از دانشگاه MIT، در رأس چنین نهادی به نفع این صنعت خواهد بود. که خب معلوم شد چنین باوری ساده‌لوحی محض بود؛ چون ظاهرا گنسلر بیشتر به قانون‌گذاری سخت‌گیرانه علاقه‌مند است تا حمایت از بلاک چین. 

اگر دونالد ترامپ در انتخابات بعدی پیروز شود، قول داده که گنسلر را پیش از پایان دوره‌اش در سال ۲۰۲۶ از سمتش برکنار کند. اگر این اتفاق بیفتد، کارنامه کریپتویی او با رویکرد مناقشه‌آمیز مبتنی بر اجرای قانون شناخته خواهد شد که صنعت‌گران بزرگ را هدف قرار داد و اغلب به خروج استعدادهای کلیدی از آمریکا منجر شد. 

با وجود همه این‌ها، در دوران گنسلر اولین صندوق قابل معامله بیت کوین (ETF) در ایالات متحده تأیید شد که نشان می‌دهد هیچ فردی نمی‌تواند جلوی پیشرفت این صنعت را بگیرد. شاید بهتر بود بجای 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال، مقاله‌ای با عنوان 10 آدم غلط برای ارزهای دیجیتال نوشت و نام گنسلر را در بالای فهرست قرار داد.

۳. کریپتوکیتیز و NFTها، آینده صنعت کریپتو

در نوامبر ۲۰۱۷، کریپتو کیتیز به سرعت به یک پدیده فرهنگی تبدیل شدند و مفهوم NFT را به جامعه گسترده بلاک چین معرفی کردند. هجوم برای خرید این گربه‌های دیجیتال چنان بود که سرمایه‌گذاران مانند جویندگان گنج به دنبال آن‌ها می‌گشتند، اما این هیجان خیلی زود فروکش کرد.

گران‌ترین کریپتوکیتی در سپتامبر ۲۰۱۹ به قیمت ۶۰۰ اتر خریداری شد که در آن زمان حدود ۱۷۲ هزار دلار ارزش داشت. این لحظه‌ای تعیین‌کننده بود که نشان داد NFTها برای علاقه‌مندان تکنولوژی چیزی فراتر از تصاویر JPEG هستند. 

امروز، در سال ۲۰۲۴، ۶۰۰ اتر حدود ۱.۵ میلیون دلار ارزش دارد، در حالی که متوسط قیمت یک CryptoKitty تنها ۲۱ دلار است. 

بعد از CryptoKitties، پروژه «Bored Ape Yacht Club» به وجود آمد و به نمادی از جایگاه اجتماعی تبدیل شد که چهره‌های مشهور جهان مانند امینم (Eminem) و استفان کری (Stephen Curry) درباره آن صحبت می‌کردند. تا ۹ اکتبر ۲۰۲۴، قیمت کف Bored Apes به ۱۰.۸۳ اتر سقوط کرده بود، در حالی که اوج آن ۱۵۳ اتر بود.

در سال ۲۰۲۱، ایده «مالکیت دیجیتال از طریق NFTها» به‌عنوان پیش‌درآمد و جاده‌صاف‌کن متاورس مطرح شد؛ ایده‌ای که با تغییر نام فیسبوک به Meta و هزینه‌کرد میلیاردها دلار برای تحقیق در این زمینه به یک هیجان بزرگ تبدیل شد. از میان این 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال، خوش‌خیالی نسبت به NFTها هنوز هم یک مسئله جدی است.

پذیرش کند سخت‌افزارهای واقعیت مجازی (VR) و فروکش کردن حباب NFT، علاقه به متاورس را کاهش داد؛ ولی برخی هنوز معتقدند که متاورس در بلندمدت محقق خواهد شد.

۴. سم بنکمن فرید منجی موعود کریپتو است

سم بنکمن فرید (Sam Bankman Fried) زمانی به عنوان شوالیه سفید جامعه کریپتو شناخته می‌شد؛ زیرا SushiSwap را در تصاحب داشت و در زمان بحران‌های مربوط به Terra و Three Arrows Capital برای کمک به شرکت‌ها به میدان آمد.

پلتفرم او، FTX، نوآورانه شناخته شد و تمرکزش بر جذب طرفداران ورزش از طریق حمایت‌های برجسته، راه را برای پذیرش کریپتو در میان مردم هموار می‌کرد. با حضور روی جلد مجلات و نفوذ سیاسی، بنکمن فرید در حال تبدیل شدن به نامی بزرگ و آشنا بود که به نظر می‌رسید بتواند اعتبار بربادرفته صنعت کریپتو را بازگرداند. 

اما دقیقاً عکس این اتفاق افتاد. در اواخر سال ۲۰۲۲، پرده‌ها کنار رفتند. گزارش‌ها نشان دادند که FTX از وجوه مشتریان برای معاملات پرریسک از طریق Alameda Research (دیگر شرکت بنکمن فرید) استفاده می‌کرد. این موضوع باعث شد افراد به سرعت وجوه خود را خارج کنند. او در نهایت دست به دامن بایننس شد اما پس از بررسی دفاتر FTX، بایننس هم عقب‌نشینی کرد. 

چند روز بعد، FTX اعلام ورشکستگی کرد، بنکمن فرید از سمت مدیرعاملی استعفا داد و اکنون ۲۵ سال زندان را سپری می‌کند، در حالی که اقداماتش صنعت کریپتو را برای حداقل ۱۸ ماه نابود کرد.

۵. استیبل کوین های الگوریتمی پارادایم جدید مالی هستند

جامعه کریپتو به سرعت سوار کشتی UST (TerraUSD) شد و بسیاری از چهره‌های برجسته این صنعت آن را به عنوان استیبل کوینی الگوریتمی و غیر قابل غرق معرفی کردند. 

مایک نووگراتز (Mike Novogratz)، میلیاردر و بنیان‌گذار Galaxy Digital، به‌طور قابل توجهی در اکوسیستم Terra سرمایه‌گذاری کرد و حتی طرحی از این پروژه را روی بازویش خالکوبی کرد. 

اما مانند کشتی تایتانیک، UST هم در می ۲۰۲۲ با کوه یخ روبرو شد و ترکیبی از نوسانات بازار و تراکنش‌های مشکوک به یک فروپاشی فاجعه‌بار منجر شدند. 

UST طراحی شده بود که ارزش ثابت ۱ دلار را از طریق الگوریتم «مینت و سوزاندن» که آن را با توکن خواهرش، لونا (LUNA)، متعادل می‌کرد، حفظ کند. این مفهوم به سرعت محبوب شد و به عنوان عاملی تعیین‌کننده و سرنوشت‌ساز در دنیای DeFi شناخته شد. 

اما زمانی که فروش‌های عظیم آغاز شد، مکانیزم به اصطلاح پایدار آن از کنترل خارج شد و تعداد زیادی از توکن‌های لونا برای حمایت از UST تولید شدند. این روش «وثیقه‌گذاری چرخشی» به یک مارپیچ مرگ تبدیل شد و UST زیر ۱ دلار سقوط کرد، میلیاردها دلار ارزش را از بین برد و آرزوهای سرمایه‌گذاران را نابود کرد. 

{اصطلاح وثیقه‌گذاری چرخشی یا (Circular Collateralization) در حوزه مالی و به ویژه در دنیای کریپتوکارنسی به وضعیتی اشاره دارد که در آن دارایی‌های یک سیستم به صورت مکرر به عنوان وثیقه برای وام‌ها یا بدهی‌ها استفاده می‌شوند. این فرآیند می‌تواند خطرناک باشد زیرا ارزش وثیقه ممکن است در یک چرخه معیوب به طور مصنوعی بالا نگه داشته شود؛ در حالی که نقدینگی واقعی موجود نیست. در صورت کاهش ارزش دارایی‌ها، این چرخه می‌تواند به فروپاشی منجر شود.}

در پی این ماجرا، بنیان‌گذار Terra، «دو کوان» (Do Kwon)، فرار کرد تا اینکه در مونته‌نگرو با اسناد جعلی دستگیر شد. شرکت Terraform Labs با اتهامات SEC مواجه شد و در نهایت به میلیاردها دلار جریمه محکوم شد.

۶. جان مک آفی پیش‌بینی کرد بیت کوین به ۱ میلیون دلار می‌رسد 

«جان مک آفی» (John McAfee)، یکی از شخصیت‌های جنجالی دنیای تکنولوژی، یکی از جسورانه‌ترین و عجیب‌ترین شرط‌بندی‌های تاریخ کریپتو را مطرح کرد. او در سال ۲۰۱۷ به طور علنی اعلام کرد که بیت‌کوین تا پایان سال ۲۰۲۰ به ۵۰۰ هزار دلار خواهد رسید و در غیر این صورت… سپس او این پیش‌بینی را به ۱ میلیون دلار افزایش داد تا خود را از این خطر نجات دهد. اما…

با نزدیک شدن به موعد مقرر، قیمت بیت کوین به‌هیچ‌وجه نزدیک به ۱ میلیون یا حتی ۵۰۰ هزار دلار نبود و جامعه کریپتو منتظر واکنش بعدی مک آفی بود. در نهایت، او این شرط را یک «نقشه» برای جلب توجه به کریپتوکارنسی‌ها اعلام کرد. 

در سال ۲۰۱۹، مک آفی به اتهام فرار مالیاتی دستگیر شد و در سال ۲۰۲۱ در حالی که منتظر استرداد به ایالات متحده بود، در سلولش در زندان اسپانیا مرده پیدا شد. مرگ او خودکشی اعلام شد. 

«بلاجی سرینیواسان» (Balaji Srinivasan)، مدیر ارشد فناوری سابق کوین‌بیس (Coinbase)، شرط‌بندی حتی احمقانه‌تری کرد که بیت‌کوین تا ۹۰ روز پس از ۱۷ مارس ۲۰۲۳ به ۱ میلیون دلار خواهد رسید. این اتفاق نیفتاد و او مجبور شد شرط خود را بپردازد. تا ۹ اکتبر ۲۰۲۴، بیت کوین هنوز تا ۱ میلیون دلار فاصله زیادی دارد.

۷. ویتالیک بوترین مرده است 

شایعات مربوط به مرگ ویتالیک بوترین (Vitalik Buterin)، خالق اتریوم (Ethereum)، در تصادف خودرو در سال ۲۰۱۷ به شدت در فضای مجازی منتشر شدند. 

از آنجا که هیچ منبع خبری رسمی نتوانست این ادعا را تایید یا تکذیب کند، وحشت در میان جامعه کریپتو فراگیر شد و قیمت اتر (ETH) بلافاصله کاهش یافت و میلیاردها دلار از ارزش بازار آن کاسته شد، چرا که سرمایه‌گذاران به سرعت به این شایعه تاییدنشده واکنش نشان دادند. 

این حدس و گمان‌ها به حدی زیاد شد که بوترین احساس کرد باید به این شایعه به روشی منحصربه‌فرد و اتریومی پاسخ دهد. او عکسی در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرد که تکه کاغذی با شماره یک بلاک اخیر اتریوم در دست داشت؛ و به این ترتیب از بلاکچین به عنوان یک مهر زمانی استفاده کرد تا ثابت کند که زنده و سالم است.

۸. در آغوش گرفتن 

واژه «HODL» به شعاری برای طرفداران کریپتو تبدیل شده؛ خصوصا به خاطر یک معنای خاص این کلمه که «نگه داشتن با جان و دل و در آغوش گرفتن» است که خب بار هیجانی ناشی از نوسانات کریپتو را نیز تداعی می‌کند. 

این تفسیر، کاملاً با احساسی که بسیاری در دنیای کریپتو دارند همخوانی دارد؛ افرادی که در میان نوسانات قیمتی شدید منتظر می‌مانند؛ با این باور که صبرشان در نهایت پاداش خواهد داشت؛ حتی اگر میلیون‌ها دلار از دست بدهند.

اما در واقع، اصطلاح «HODL» تنها یک اشتباه تایپی بود. این کلمه برای اولین بار در سال ۲۰۱۳ در یک انجمن بیت کوین ظاهر شد، زمانی که کاربری به نام GameKyuubi در پستی با عنوان «من در حال نگه داشتنم» (I AM HODLING)، در حالتی نامعمول و سرخوش، در مورد چالش‌های ماندن در بازار طی یک بحران قیمتی صحبت می‌کرد و کلمه «hold» را اشتباه تایپ کرد. و البته هدفش عمدتا ابراز ناامیدی‌اش و عزم عبور از آن بحران خاص بود و نه تعهد بی‌چون‌وچرا به نگه‌داشتن.

۹. فیس بوک سیستم پرداخت جهانی را با کریپتو متحول می‌کند 

مورد بعدی از این 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال، نقش فیسبوک در آینده کریپتو است. مدتی به نظر می‌رسید که پروژه لیبرا (Libra) فیس‌بوک همان پروژه‌ای است که قرار است کریپتو را جهانی کند. 

لیبرا به عنوان ارزی جدید معرفی شد که قرار بود حتی برتری دلار آمریکا در جهان را به چالش بکشد. برنامه‌های فیس‌بوک (متای کنونی) برای ارز دیجیتالی جهانی به نظر می‌رسید که آماده موفقیت است؛ خصوصا با حمایت‌هایی از سوی شرکت‌های بزرگی مانند مسترکارت (Mastercard)، ویزا (Visa) و پی‌پال (PayPal). 

اما به سرعت رگولاتورها به این پروژه اعتراض کردند و نگرانی‌هایی درباره حریم خصوصی داده‌ها، حاکمیت پولی و احتمال پولشویی مطرح شد. 

با مواجه شدن با چنین مخالفت‌هایی، حامیان اصلی پروژه شروع به ترک آن کردند. ظرف چند ماه، شرکای کلیدی پروژه را ترک کردند و بخش بزرگی از اعتبار لیبرا نیز با آن‌ها رفت. 

برای جان به در بردن، فیس‌بوک نام پروژه را به Diem تغییر داد و آن را به یک استیبل‌کوین (Stablecoin) مرتبط با دلار محدود کرد. اما حتی این تغییر نیز نتوانست آن را از دردسرهای قانونی نجات دهد. 

در نهایت، این پروژه در اوایل سال ۲۰۲۲ به سیلورگیت کپیتال (Silvergate Capital) فروخته شد، اما حتی سیلورگیت نیز در سپتامبر ۲۰۲۴ اعلام ورشکستگی کرد. لیبرا ثابت کرد که حتی فیس‌بوک نیز نمی‌تواند بدون مواجهه با مقاومتی عظیم، یک ارز جهانی جدید به وجود آورد. 

با این حال، زبان برنامه‌نویسی Move، که فیس‌بوک بیش از ۱ میلیارد دلار برای توسعه آن هزینه کرد، همچنان در پروژه‌هایی مانند Aptos، Sui و Movement به حیات خود ادامه می‌دهد.

۱۰. آمازون این بار دیگر بیت کوین را خواهد پذیرفت! 

آخرین مورد از این 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال، گره زدن موفقیت بیت کوین به پذیرش از سوی آمازون است. هر از چند گاهی، دنیای کریپتو پر از شایعاتی می‌شود که آمازون قرار است بالاخره بیت کوین را بپذیرد. 

تأثیرگذاری آمازون به اندازه‌ای است که باعث می‌شود موجی از توییت‌ها، مقاله‌ها و رویاپردازی‌ها درباره پر کردن سبدخریدهای آمازون با «طلای دیجیتال» به وجود بیاید. برای لحظه‌ای گذرا، طرفداران کریپتو احساس می‌کنند که پذیرش عمومی فقط به یک دکمه خرید در آمازون فاصله دارد. 

اما بارها و بارها، آمازون یا این شایعات را به‌طور کلی تکذیب می‌کند یا سکوت می‌کند و امیدها نقش بر آب می‌شوند. این شرکت پست‌های شغلی متعددی مرتبط با بلاک چین دارد و قراردادهایی را نیز ثبت کرده است ولی هنوز هیچ اقدامی برای پذیرش بیت کوین انجام نداده است. 

به نظر می‌رسد آمازون بیشتر علاقه‌مند به بررسی کاربردهای بلاک چین در پشت صحنه و برای زنجیره تأمین یا اهداف مالی باشد و نه برای پرداخت‌های مصرف‌کنندگان. تا رسیدن آن روز موعودی که آمازون بیت کوین را بپذیرد و آن را جهانی کند، شما یا می‌توانید یک کسب‌وکار محلی که بیت‌کوین را می‌پذیرد پیدا کنید یا به السالوادور که بیت کوین سلطه دارد بروید، یا فقط کمی محکم‌تر «HODL» کنید!

سخن کوتاه پایانی

این 10 ایده غلط درباره ارزهای دیجیتال که با هم مرور کردیم تنها بخش کوچکی از باورهای اشتباه، خبرها، فادها، سوءتفاهم‌ها و خوش‌خیالی‌هایی هستند که کلیت این صنعت و فعالان آن را تهدید می‌کنند. یک سرمایه گذار و فعال بازارهای مالی باید همواره خودش را در معرض این تهدیدها ببیند و تنها راه برای رفع این تهدیدها، مطالعه مستمر و به روز نگه داشتن اطلاعات خودش است.