پروژه‌های کریپتویی ساخت اینترنت غیرمتمرکز

تا چند سال پیش، قطع شدن اینترنت فقط یک اختلال موقتی به‌نظر می‌رسید؛ اما امروزه برای میلیون‌ها نفر، اینترنت به چیزی تبدیل شده که هر لحظه ممکن است محدود یا حتی کاملاً خاموش شود. بیشتر کاربران تصور می‌کنند اینترنت یک شبکه آزاد است، اما بخش بزرگی از آن در کنترل دولت‌ها، اپراتورها، دیتاسنترها و شرکت‌های بزرگ فناوری قرار دارد.

حالا تصور کنید اینترنتی وجود داشته باشد که برای کار کردن، به سرور مرکزی، اپراتور خاص یا حتی زیرساخت سنتی وابسته نباشد؛ اینترنتی که کاربران خودشان بخشی از شبکه باشند و قطع شدن یک سرور یا محدود شدن یک کشور نتواند کل ارتباطات را از بین ببرد. این دقیقاً همان ایده‌ای است که پروژه‌های کریپتویی اینترنت غیرمتمرکز دنبال می‌کنند. در سال‌های اخیر ترکیب بلاک چین با شبکه‌های مِش باعث شکل‌گیری نسل جدیدی از پروژه‌ها شده که هدف آن‌ها ساخت اینترنتی غیرمتمرکز و بدون وابستگی به سرورهای مرکزی و متمرکز است. پروژه‌هایی مانند هلیوم، رایت‌مش، آلتیا و NKN که در ادامه این مقاله از ایران بروکر بیشتر آن‌ها را بررسی کرده و به بررسی مزایا، معایب و کاربرد اینترنت غیرمتمرکز برای کاربران ایرانی می‌پردازیم.

اینترنت غیرمتمرکز چیست و چرا در سال 2026 اهمیت بیشتری پیدا کرده است؟

اینترنت غیرمتمرکز (decentralized internet) نسل جدیدی از اینترنت است که توسط بلاک چین فعالیت می‌کند. برخلاف پلتفرم‌های متمرکز وب۲ مانند شرکت‌های گوگل، متا و آمازون که تراکنش‌های آنلاین، محتوا و داده‌ها را کنترل می‌کنند، اینترنت غیرمتمرکز و پروژه‌های ساخته شده در این حوزه به کاربران این امکان را می‌دهند که مالک بخشی از زیرساخت آن باشند و در اداره آن نقش داشته باشند.

به این معنا که افراد می‌توانند بدون نظارت یک نهاد یا مرجع مرکزی مانند شرکت سازنده و یا بانک، در اینترنت غیرمتمرکز و پلتفرم‌های ساخته شده روی آن فعالیت کنند. در اینترنت غیرمتمرکز افراد می‌توانند داده‌ها را بین یک‌دیگر منتقل کنند، بدون آنکه قرار باشد داده‌های آن‌ها توسط دولت‌ها و یا نهادها محدود و یا سانسور شود.

در واقع اینترنت غیرمتمرکز وابستگی به واسطه‌های متمرکز را از بین برده و به کاربران این امکان را می‌دهد که یک کیف پول واحد برای خود ساخته و از آن برای تمامی اپلیکیشن‌ها استفاده کنند، به‌جای آنکه نیاز باشد در هر پلتفرم و وب‌سایت حساب جداگانه بسازند. این کیف پول می‌تواند نقش یک هویت دیجیتال را برای کاربر ایفا کند.

تمامی موارد بالا باعث شده که اهمیت اینترنت غیرمتمرکز روز به روز در حال افزایش باشد؛ زیرا نگرانی‌ها درباره احتمال خاموشی همیشگی اینترنت، کنترل متمرکز داده‌ها، نقض حریم خصوصی، سانسور و وابستگی به پلتفرم‌‌ها و شرکت‌های بزرگ بیش از گذشته افزایش یافته است. در همین راستا، بلاک چین به‌عنوان زیرساخت اصلی اینترنت غیرمتمرکز، با حذف وابستگی به سرورهای متمرکز، نقش مهمی در تحقق این تحول ایفا می‌کند.

نقش بلاکچین در حذف وابستگی به سرورها

اینترنت غیرمتمرکز بر پایه فناوری بلاک چین ساخته شده است. بلاک چین با تکیه بر سه فناوری اصلی شبکه‌های توزیع‌شده، الگوریتم‌های رمزنگاری و سازوکارهای اجماع، یک شبکه غیرمتمرکز ایجاد می‌کند. بلاک چین یک دفتر کل دیجیتالی توزیع شده است که داده‌ها توسط هزاران دستگاه نود در سراسر جهان ثبت و تأیید می‌شوند، به‌جای آنکه نیاز باشد اطلاعات در سرورهای واحد و متمرکز ذخیره شوند.

هر داده جدیدی که وارد این دفتر کل توزیع شده شود، بلاک‌های تازه تشکیل شده و به زنجیره بلاک چین افزوده می‌شوند و سایر گره‌ها، داده‌های خود را با آن به‌روزرسانی می‌کنند. چنین روشی باعث می‌شود که شبکه در برابر کنترل نهاد متمرکز و یا دستکاری، مقاوم‌تر بوده و آسیب‌پذیری کمتری داشته باشد.

اینترنت مش (Mesh Network) چگونه ارتباط کاربران را حفظ می‌کند؟

اینترنت مش (Mesh Network) نوعی شبکه کامپیوتری غیرمتمرکز است که در آن هر گره یا دستگاه می‌تواند به‌صورت مستقیم با یکدیگر و بدون وابستگی به یک نقطه مرکزی ارتباط برقرار کرده و داده‌ها را دریافت و یا ارسال کند. در این روش اگر یکی از مسیرها یا گره‌ها از کار بیفتد، داده‌ها از سایر مسیرهای جایگزین عبور می‌کنند و ارتباط کاربران باهم قطع نخواهد شد.

از ویژگی‌های مهم شبکه مش این است که نیاز به هاب مرکزی یا سرور متمرکز را از بین می‌برد؛ موضوعی که آن را در برابر اختلال و یا قطع ارتباط، مقاوم می‌کند.

محدودیت‌های پروژه‌های غیرمتمرکز هنگام قطع کامل اینترنت سراسری

با وجود اینکه پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز و Web3 با هدف کاهش وابستگی به زیرساخت‌های متمرکز ایجاد شده‌اند، اما در زمان قطع کامل اینترنت سراسری همچنان با محدودیت‌های جدی مواجه می‌شوند. بسیاری از این شبکه‌ها و پلتفرم‌ها برای همگام‌سازی داده‌ها و ارتباط میان نودها، به اینترنت جهانی وابسته هستند.

در نتیجه هنگام قطع اینترنت سراسری، ممکن است عملکرد بسیاری از سرویس‌های غیرمتمرکز مختل شوند. در واقع یکی از مهم‌ترین مشکلات، قطع ارتباط میان نودها خواهد بود. بلاک چین برای تأیید تراکنش‌ها نیاز دارد که نودها به‌صورت مداوم آنلاین بوده و با یک‌دیگر در ارتباط باشند، اما هنگام خاموشی کامل اینترنت، این هماهنگی از بین خواهد رفت.

تفاوت بین اینترنت مش، اینترنت غیرمتمرکز، اینترنت ماهواره‌ای و Web3

اجازه دهید قبل از آنکه به ادامه بحث بپردازیم، تفاوت میان انواع اینترنت را در جدول زیر بررسی کنیم تا درک دقیق‌تری از هرکدام داشته باشیم.

بهترین پروژه‌های کریپتویی ساخت اینترنت غیرمتمرکز در 2026

باتوجه به برخی از محدودیت‌های اینترنت متمرکز، پروژه‌های کریپتویی ساخته شده در حوزه اینترنت غیرمتمرکز در سال ۲۰۲۶ سعی کرده‌اند مدل سنتی ارائه اینترنت را عوض کنند و طرح‌هایی ارائه دهند که مردم و صاحبین کسب‌و‌کارها بتوانند خودشان زیرساختی برای تبادل اطلاعات فراهم کنند؛ بدون آنکه همه‌چیز تحت کنترل یک شرکت متمرکز ارائه‌دهنده اینترنت باشد. در ادامه این بخش به ۴ پروژه هلیوم، NKN، آلتیا و رایت‌مش اشاره خواهیم کرد.

پروژه Helium و توسعه شبکه‌های بی‌سیم غیرمتمرکز

یکی از بهترین پروژه‌های اینترنتی غیرمتمرکز، هلیوم (Helium) است که به اختصار به آن HNT می‌گویند. هلیوم ایده شکل‌گیری شبکه‌های بی‌سیم عمومی را به‌صورت غیرمتمرکز مطرح کرد. در این پروژه، افراد می‌توانند نودها که در این شبکه به آن‌ها هات اسپات گفته می‌شود را راه‌اندازی کرده تا امکان اتصال دستگاه‌های اینترنت اشیا (IoT) به یکدیگر فراهم شود و بتوانند داده‌ها را منتقل کنند.

این شبکه کاربران خود را تشویق می‌کند تا پوشش خود را در مناطق کم‌برخوردار حفظ کنند تا یک اکوسیستم مخابراتی جمع‌سپاری‌شده شکل بگیرد. این پروژه بر بستر بلاک چین سولانا (Solana) اجرا می‌شود و بر اساس سه مدل توکنی فعالیت می‌کند:

• توکن HNT
• توکن IOT
• توکن MOBILE

شبکه هلیوم به کاربرانی که هات اسپات دارند، با استفاده از توکن بومیHNT پاداش می‌دهد تا دستگاه‌های بی‌سیم را راه‌اندازی و نگهداری کرده و از این طریق پوشش شبکه را برای دستگاه‌های اینترنت اشیا و تلفن‌های همراه فراهم سازند. همچنین مکانیزم اجماع این شبکه به نام اثبات پوشش (Proof of Coverage) نیز به کاربران برای تأیید و اعتبارسنجی شبکه پاداش می‌دهد.

پروژه NKN و انتقال داده بدون سرور مرکزی

پروژه NKN که مخفف New Kind of Network است، یک پروژه مبتنی بر بلاک چین بوده که جهت تمرکززدایی انتقال داده در اینترنت طراحی شده است. این پروتکل به‌جای تکیه بر سرورهای متمرکز و مرکزی، از مدل همتا‌به‌همتا (Peer to Peer) برای ارتباط مستقیم میان کاربران استفاده می‌کند.

هدف اصلی این پروژه این است بتواند زیرساخت اینترنتی بدون سرور ایجاد کند؛ زیرساختی که داده‌ها بتوانند میان کاربران بدون نیاز به واسطه‌های متمرکز جابه‌جا شوند. در واقع برخلاف ساختار اینترنت سنتی که که در آن ارتباطات به سرورهای متمرکز و ثابت وابسته است، NKN اتصال را از طریق شبکه‌ای از گره‌های مستقل ممکن می‌سازد. این ساختار، سیستمی می‌سازد که مقاوم‌تر بوده و وابستگی کمتری به کنترل واحد دارد.

پروژه Althea و اینترنت مبتنی بر اقتصاد کریپتویی

آلتیا یکی دیگر از پروژه‌های بلاک چینی لایه اول و ساخت اینترنت غیرمتمرکز است که به توسعه‌دهنده‌گان خود این امکان را می‌دهد با اجرای سخت‌افزارها یا گره‌ها که به آن‌ها روتر گفته می‌شود، پهنای باند شبکه را فراهم کرده و خدمات را ارائه دهند و از طریق آن به‌طور خودکار درآمد کسب کنند.

هرچه تعداد ارائه‌دهندگان پهنای باند در شبکه بیشتر شود، آلتیا در نهایت سریع‌تر، ارزان‌تر و قابل‌اعتمادتر می‌شود. آلتیا در تلاش است از طریق غیرمتمرکزسازی، نیاز به شرکت‌های واسطه اینترنتی را از بین ببرد. این پروژه از فناوری آگاه از قیمت (price-aware protocol) و سامانه پرداخت مبتنی بر بلاک چین استفاده می‌کند.

لازم به ذکر است که تمام اتصال‌ها در شبکه‌های آلتیا با استفاده از وایرگارد (WireGuard) به‌طور کامل رمزگذاری می‌شوند و رله‌ها (relays) نمی‌توانند ترافیک شما را مشاهده یا سانسور کنند. طبق داده‌های وب‌سایت این پروژه، بیشتر خانواده‌ها در آمریکا برای این سرویس اینترنتی ماهانه حدود ۳۰ تا ۵۰ دلار پرداخت می‌کنند. سرعت اینترنت آن نیز در مناطق کم جمعیت حدود ۵۰ تا ۷۰ مگابایت برثانیه و در مناطق شهری سرعتی حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ مگابایت بر ثانیه دارد.

پروژه RightMesh و ارتباط دستگاه‌ها بدون اینترنت مرکزی

رایت مش یک فناوری جدید ارتباطات موبایلی است که دستگاه‌های موبایل را به‌طور مستقیم به یکدیگر متصل می‌کند تا شبکه‌های مش تلفن‌همراهی تشکیل دهند. این شبکه، پهنای باند متمرکزی را در میان گروه بزرگی از کاربران تشکیل داده و نیاز به اتصال اینترنت اختصاصی را کاهش می‌دهند. شبکه‌های مش موبایل از طریق ایجاد اتصال‌های همتابه‌همتا یا دستگاه‌به‌دستگاه میان تلفن‌های همراه یا دستگاه‌های اینترنت اشیا شکل می‌گیرند.

این اتصال‌ها از طریق بلوتوث، وای‌فای دایرکت (Wi-Fi Direct) و فناوری‌های موجود در تلفن همراه برقرار می‌شوند. پس از آن‌که یک دستگاه به شبکه مش موبایلی متصل شد، فرد می‌تواند پیام‌ها، فایل‌ها، داده‌ها و موارد دیگر را به یکی از دو روش زیر ارسال کند:

1. داده می‌تواند در یک هاپ و به‌صورت مستقیم از یک دستگاه به دستگاه دیگر ارسال شود.
2. داده می تواند به‌صورت مولتی هاپ منتقل شود؛ یعنی پیام از طریق چندین گره یا دستگاه عبور می‌کند تا به مقصد نهایی برسد. این روش امکان ارسال پیام آفلاین در فاصله‌های بیشتر را فراهم می‌کند.

آیا ترکیب بلاکچین و اینترنت ماهواره‌ای می‌تواند سانسور اینترنت را دور بزند؟

ترکیب بلاک چین و اینترنت ماهواره‌ای می‌تواند به کاهش وابستگی به زیرساخت‌های متمرکز منجر شده و راهکاری برای مقابله با سانسور اینترنت ایجاد کند. در این روش داده‌ها می‌توانند از طریق ماهواره و بدون نیاز مستقیم به ISPهای سنتی منتقل شوند؛ موضوعی که باعث می‌شود محدودیت‌های فیلترینگ دولتی سخت‌تر شود.

یکی از پروژه‌های شناخته‌شده در این زمینه، پروژه Blockstream Satellite است که نسخه‌ای از بلاک چین بیت کوین را از طریق ماهواره در سراسر جهان پخش می‌کند. این سرویس به کاربران اجازه می‌دهد حتی در مناطقی با اینترنت محدود یا سانسورشده، به داده‌های شبکه بیتکوین دسترسی داشته باشند.

از طرف دیگر اینترنت ماهواره‌ای می‌تواند وابستگی کاربران به زیرساخت‌های زمینی را کاهش داده و با تریکب آن با بلاک چین، مقاومت شبکه‌های وب۳ را در برابر سانسور افزایش دهد.

نقش نودهای توزیع‌شده در پایداری ارتباطات جهانی

نودهای توزیع‌شده (Distributed Nodes) از مهم‌ترین اجزای شبکه‌های غیرمتمرکز و حفظ ارتباطات جهانی هستند. از طریق نودهای توزیع‌شده، اطلاعات به‌جای آنکه روی یک سرور مرکزی و متمرکز ذخیره و پردازش شوند، بین تعداد زیادی از نودها در سراسر جهان ذخیره می‌شوند.

از آن‌جاکه داده‌ها فقط روی یک سرور خاص در یک شهر یا کشور قرار ندارند، بنابراین مسدودسازی کل شبکه دشوار می‌شود که این خود از دلایل محبوبیت پروژه‌های وب۳ و اینترنت غیرمتمرکز است. به‌عنوان مثال در اینترنت سنتی، اگر یک دیتاسنتر، سرور مرکزی یا زیرساخت مخابراتی دچار مشکل شود، بخش بزرگی از شبکه ممکن است مختل شده و یا از کار بیفتد. اما در شبکه‌هایی با نودهای توزیع‌شده، هر نود می‌تواند بخشی از ارتباط را حفظ کرده و با از کار افتادن یک یا چندتا از آن‌‌ها، شبکه همچنان به فعالیت خود ادامه دهد.

مزایا پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز

پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز، توانسته‌اند معایب اینترنت متمرکز مانند وابستگی به دولت‌ها و از همه مهم‌تر، سانسور و نبود حریم خصوصی را به نقطه قوت خود تبدیل کنند. در واقع همین موضوع باعث شده که اینترنت غیرمتمرکز طرفداران زیادی پیدا کند و در سال ۲۰۲۶ از اهمیت ویژه‌ای برخوردار شود. در ادامه به مهم‌ترین مزایا پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز اشاره خواهیم کرد.

• حریم خصوصی
• مقاوم در برابر سانسور
• عدم وابستگی به دولت‌ها

حریم خصوصی

یکی از مهم‌ترین مزیت‌های اینترنت غیرمتمرکز، حریم خصوصی آن‌ها است. در پلتفرم‌های اینترنت سنتی، بخش بزرگی از اطلاعات کاربران در اختیار شرکت‌های بزرگی مانند متا قرار می‌گیرد که می‌توانند این داده‌ها را ذخیره و جمع‌آوری کرده و از آن‌ها برای اهداف تجاری خود استفاده کنند.

در مقابل، پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز تلاش می‌کنند که مالکیت و کنترل داده‌های کاربران را به خودشان واگذار کرده و کاربر بتواند بدون دادن اطلاعات شخصی کامل، از خدمات این پلتفرم‌ها استفاده کنند. در چنین ساختاری، کاربر دیگر لازم نیست برای فعالیت آنلاین در هر پلتفرم به یک نهاد مرکزی اعتماد کند و در نتیجه خطر سواستفاده از داده‌ها و نقض حریم خصوصی کاهش می‌یابد.

مقاوم در برابر سانسور

از دیگر مزایای مهم پروژه‌های اینترنتی غیرمتمرکز، مقاوم در برابر سانسور است. در پلتفرم‌های متمرکز، شرکتی که به سرورهای اصلی دسترسی دارد، می‌تواند برخی از محتواها را حذف کرده، برخی خدمات را متوقف کند یا برخی از حساب‌های کاربران را مسدود نماید. اما چنین نقطه کنترل واحدی در اینترنت غیرمتمرکز وجود ندارد و این مزیت برای آزادی بیان و دسترسی آزاد به اطلاعات اهمیت زیادی دارد.

در جوامعی که محدودیت‌های شدید رسانه‌ای یا اینترنتی وجود دارد، فناوری‌های غیرمتمرکز می‌توانند بستری فراهم کنند که اطلاعات راحت‌تر منتشر شود و کاربران دسترسی پایدارتری به منابع دیجیتال داشته باشند.

کاهش وابستگی به دولت‌ها

پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز در تلاش هستند تا وابستگی به دولت‌ها، بانک‌ها، شرکت‌های فناوری و یا سایر واسطه‌ها را کاهش دهند. برای مثال قراردادهای هوشمند (Smart Contracts) می‌توانند برخی فرایندها را بدون نیاز به واسطه اجرا کنند و شبکه‌های غیرمتمرکز می‌توانند خدماتی ارائه دهند که تصمیم‌گیری درباره آن‌ها به‌جای یک مرجع مرکزی، میان اعضای شبکه توزیع شده باشد.

البته این موضوع به معنای حذف کامل دولت‌ها یا قوانین نیست، بلکه بیشتر به معنای کاهش تمرکز قدرت است. در چنین مدلی، کاربران و جوامع آنلاین می‌توانند نقش بیشتری در مدیریت پلتفرم‌ها، قوانین داخلی و دارایی‌های دیجیتال خود داشته باشند.

معایب پروژه‌های اینترنت غیرمتمرکز

با وجود مزایا گسترده‌ای که توجه هر کاربری را به خود جلب می‌کند، اینترنت غیرمتمرکز مانند هر پروژه دیگری معایبی دارد که می‌تواند در روند پذیرش گسترده آن اثر گذاشته و سرعت پذیرش عمومی آن را کندتر کند. در ادامه به برخی از آن‌ها اشاره خواهیم کرد.

• مقیاس‌پذیری
• پیچیدگی
• امنیت
• قوانین و مقررات

مقیاس‌پذیری

برخی از شبکه‌های بلاک چینی، همچنان تراکنش‌ها را با سرعتی کم و هزینه کارمزد بالا پردازش می‌کنند. نمونه بسیار معروف آن شبکه اتریوم است که در ساعات شلوغی شبکه، هزینه کارمزدها به شدت افزایش می‌یابد. بااین حال شبکه‌های لایه ۲ (Layer 2)، این وضعیت را تا حد زیادی بهبود داده‌اند، اما همچنان با سرعت عملکرد پلتفرم‌های وب۲ تفاوت زیادی دارد. همین موضوع می‌تواند تجربه کاربری را تحت‌تأثیر قرار دهد.

پیچیدگی

برای استفاده از پلتفرم‌های وب۳ و اینترنت غیرمتمرکز، ابتدا باید کیف پول وب۳ خود را راه‌اندازی کرده، سپس عبارات بازیابی (seed phrase) خود را در مکانی امن نگهداری کرده و آن را در اختیار هیچ شخصی قرار ندهید. علاوه‌بر این، کاربر باید حداقل درکی درباره کارمزد گس (gas fee) نیز داشته باشد. این درحالی است که استفاده از اپلیکیشن‌های معمولی وب۲ خیلی راحت‌تر بوده و پیچیدگی‌های زیادی ندارد. همه این پیچیدگی‌ها می‌توانند مانع ورود گسترده کاربران به پلتفرم‌های وب۳ و اینترنت غیرمتمرکز شود.

امنیت

درست است که بلاک چین نسبت به سرورهای متمرکز امنیت بالایی داشته و در برابر دستکاری و تغییر مقاوم است، اما آسیب‌پذیری قراردادهای هوشمند ناشی از خطاهای انسانی، حملات فیشینگ، زیان‌های ناشی از سواستفاده‌ها و هک‌ها همچنان از رایج‌ترین ریسک‌های این اکوسیستم هستند.

قوانین و مقررات

قوانین و چارچوب‌های مقرراتی مرتبط با ارزهای دیجیتال، امورمالی غیرمتمرکز(DeFi)، دارایی‌های دیجیتالی و اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز در بیشتر حوزه‌های قضایی کشورهای متفاوت دائماً در حال تغییر و تحول هستند؛ موضوعی که می‌تواند بر فعالیت کاربران و توسعه‌دهندگان تأثیر گذاشته و بر میزان پذیرش آن‌ها تأثیراتی بگذارد.

آیا اینترنت غیرمتمرکز برای کاربران ایران کاربردی است؟

در سال‌های گذشته، موضوع اینترنت غیرمتمرکز برای کاربران ایرانی بیش از همیشه اهمیت پیدا کرده است. تجربه قطعی‌های گسترده اینترنت بین‌الملل و محدودیت دسترسی به سرویس‌های خارجی و منابع معتبر موردنیاز و کاهش سودآوری کسب‌و‌کارها، باعث شده به‌دنبال راهکارهایی باشند که وابستگی کمتری به زیرساخت‌های متمرکز داشته باشند.

 به‌همین دلیل فناوری‌هایی مانند اینترنت غیرمتمرکز توانسته‌اند توجه زیادی را به خود جلب کنند. بااین حال اینترنت غیرمتمرکز هنوز جایگزین کامل اینترنت فعلی نیست و در ایران محددیت‌های زیادی دارد. بسیاری از این فناوری‌ها به تجهیزات خاص، دانش فنی، برق پایدار و مشارکت کاربران نیاز دارند. علاوه‌بر موارد بالا، دسترسی به تجهیزات موردنیاز بسیار محدود بوده و هزینه‌های بسیار بالای این تجهیزات باعث شده که عموم مردم نتوانند به اینترنت غیرمتمرکز دسترسی داشته باشند.

ابزارها و زیرساخت‌های موردنیاز برای اتصال به شبکه‌های غیرمتمرکز

برای اتصال به اینترنت غیرمتمرکز به ابزارها و زیرساخت‌های زیر نیاز است که به ترتیب هرکدام را نام خواهیم برد.

1. شبکه توزیع شده
2. گره‌ها (Nodes): کاربران یا دستگاه‌ها باید به‌عنوان گره در شبکه حضور داشته باشند تا بتوانند داده را دریافت، ذخیره و منتقل کنند.
3. اتصال همتابه‌همتا
4. شبکه مش
5. پروتکل‌های ارتباطی غیرمتمرکز: برای اینکه گره‌ها بتوانند با هم تعامل داشته باشند، به پروتکل‌هایی نیاز است که وابسته به کنترل مرکزی نباشند.
6. الگوریتم‌های رمزنگاری: برای حفظ امنیت، حریم خصوصی و اعتبار داده‌ها، استفاده از رمزنگاری ضروری است.
7. مکانیزم‌های اجماع: اگر شبکه قرار باشد بدون نهاد مرکزی تصمیم‌گیری کند، به سازوکار اجماع نیاز دارد تا اعضا درباره وضعیت داده‌ها یا تراکنش‌ها به توافق برسند.
8. سامانه هویت غیرمتمرکز: برای شناسایی کاربران بدون وابستگی به پلتفرم‌های متمرکز، به ابزارهای هویت غیرمتمرکز نیاز است.
9. فضای ذخیره‌سازی توزیع‌شده: داده‌ها باید به‌جای ذخیره روی سرورهای مرکزی، در میان چندین گره توزیع شوند.
10. منبع انرژی و تجهیزات پایدار : وجود برق پایدار و تجهیزات ارتباطی قابل‌اعتماد اهمیت زیادی دارد.
11. درگاه اتصال به اینترنت گسترده: در بعضی شبکه‌ها، برای اتصال به اینترنت جهانی یا تبادل با شبکه‌های دیگر، یک یا چند درگاه ارتباطی لازم است.
12. نرم‌افزار مدیریت و مسیریابی: برای پیدا کردن بهترین مسیر انتقال داده، حفظ پایداری شبکه و مدیریت ارتباط بین گره‌ها، به نرم‌افزارهای مخصوص نیاز است.
13. دستگاه‌های کاربر: در نهایت، کاربران باید ابزارهایی مثل گوشی، رایانه، روتر یا تجهیزات بی‌سیم داشته باشند تا به این شبکه متصل شوند.

کلام پایانی | پروژه‌های کریپتویی ساخت اینترنت غیرمتمرکز

اینترنت غیرمتمرکز با افزایش گسترده قطعی اینترنت بیش از سال‌های پیش توجه‌ها را به خود جلب کرده است. در همین راستا پروژه‌هایی مانند Helium، NKN، Althea و RightMesh طراحی و اجرا شده‌اند تا بتوانند اینترنت غیرمتمرکز را برای همه افراد فارغ از منطقه جغرافیایی و دولت‌ها فراهم آورند.

اینترنت غیرمتمرکز و پلتفرم‌هایش، مزایایی همچون مقاوم در برابر سانسور، کنترل دولت‌ها و حفظ حریم خصوصی کاربران داشته که آن را به یکی از پروژه‌های محبوب در دنیای دیجیتالی تبدیل کرده است. بااین‌حال معایبی مانند تغییرات قوانین، مشکلات مقیاس‌پذیری، پیچیدگی بالا و مشکلات امنیتی ناشی از خطاهای انسانی می‌تواند ریسک استفاده از آن‌ها را بالا ببرد.

سوالات متداول

منظور از وب۳ چیست؟

وب ۳ نسل جدیدی از اینترنت است که به آن اینترنت نسل سوم یا Web3.0 می‌گویند. در این ساختار جدید از اینترنت، افراد می‌توانند در بستر فناوری بلاک چین به اینترنت متصل شده و از پلتفرم‌ها استفاده کنند، بدون آنکه به شرکت‌های واسطه‌ خدمات‌دهی اینترنت وابسته باشند.

ارز دیجیتال وب ۳ چیست؟

ارزهای دیجیتال وب۳، نسل جدید از رمزارزها هستند که برای ساخت و پیشبرد اینترنت غیرمتمرکز به‌کار می‌روند. در واقع این ارزها دارایی‌های بومی پروژه‌های وب ۳ مبتنی بر بلاک چین بوده و به‌عنوان مشوقی برای مشارکت‌کنندگان شبکه استفاده می‌شوند تا در حاکمیت، امنیت و گسترش شبکه نقش ایفا کنند.

ارزهای دیجیتال وب ۳ چه کاری انجام می‌دهند؟

ارزهای دیجیتال وب ۳ برای ارائه خدمات غیرمتمرکز کاربرد دارند؛ مانند زیرساخت شبکه، ذخیره‌سازی داده، اشتراک‌گذاری پهنای باند و توان پردازشی و شبکه‌های اجتماعی.